أحمد السباعي (مترجم: رسول جعفريان)

707

تاريخ مكة (از آغاز تا پايان دولت شرفاى مكه "1344 ق")

كه فرماندهى تركها را جمال پاشا بر عهده داشت . « 1 » در اين يورش ، عرب‌ها موفق به تصرّف وادى موسى شدند . حملات در ماه‌هاى باقى ماندهء سال 35 و چند ماه از سال 36 ادامه يافت . « 2 » فيصل احساس كرد كه سپاه او اين توانايى را دارد كه ميدان نبرد را از عقبه به سمت حوران و جبل دروز منتقل كند . در اين باره به گفتگو با برخى از امراى سپاه پرداخت و در نهايت به اين نتيجه رسيدند كه جبل به طور اساسى مستقل باشد . هنوز سال 36 به پايان نرسيده بود كه سپاه عرب به پشت دروازه‌هاى شام رسيد . فيصل در 24 ذى حجهء سال 36 / 2 اكتبر 1918 در رأس يك سپاه عربى وارد شام شد و مورد استقبال قبايل شامى و حجازى و داوطلبانِ مكى و تعدادى از سپاهيان عرب كه در رأس آنان افسران و فرماندهان عرب بودند ، قرار گرفت . ادوات نظامى اينان از سپاه متفقين بود . نيروهاى متفقين در جايى بيرون دمشق قرارگاه زدند ، اما در ورود به دمشق ، آنان را همراهى نكردند . فيصل با ورود به دمشق ، دست به تشكيل دولت جديدى زد و در 29 ذى حجه سال 36 فرمانى رسمى در اين باره صادر كرد كه در آن آمده بود : در سوريه ، حكومت مشروطهء مستقلى كه استقلال مطلق دارد ، به نام امير المؤمنين شريف حسين بن على تشكيل شده است . در ششم جمادى الثانى سال 1338 / 7 مارس 1920 كنفرانس سورى در دمشق ، استقلال سوريه را با مرزهاى طبيعى آن و از آن جمله فلسطين اعلام كرده ، فيصل را به عنوان پادشاه مشروطهء آن انتخاب نمود و پرچم دولت هاشمى حجاز را در حالى كه يك ستاره به آن افزوده شده بود ، برافراشت . « 3 »

--> ( 1 ) . الثورة العربية الكبرى ، امين سعيد ، ج 1 ، ص 165 . ( 2 ) . تفصيل اين مباحث در كتاب مذكّرات امير زيد و المراسلات التاريخيه آمده است . « ج » . ( 3 ) . حكومت جديد در سوريه بيش از يك سال و ده ماه به طول نينجاميد و دولت فرانسه بر اساس معاهدهء سايكس - بيكو كه بعدها اختلافاتى هم بر سر آن ميان فرانسه و انگليس پديد آمد ، ادعاى قيموميت بر سوريه كرده به دمشق حمله كرد . اين حمله در سال 1920 صورت گرفت و به دنبال آن فيصل از سوريه خارج شد . در اين باره بايد به تواريخ مفصل سوريه مراجعه كرد . ما تنها قصد داشتيم به شرف ( يا بىشرفى ) متفقين در اينجا اشاره كرده باشيم .